UX Designer? Kim jest? Co robi? Dlaczego zarabia tak dużo? Te pytania z pewnością zadaje sobie ostatnimi czasy sporo osób, szczególnie tych myślących o przebranżowieniu się albo dopiero szukających swojego miejsca w kreatywnym świecie.

W ostatnich latach coraz więcej słyszymy o planowaniu interfejsów czy projektowaniu doświadczeń użytkowników. Sporo się o tym mówi już nie tylko w kontekście tworzenia aplikacji mobilnych czy innych programów instalowanych na przeróżnych urządzeniach, ale także w związku ze stronami internetowymi, szczególnie tymi zawierającymi sporo treści czy w sklepami online. Okazuje się, że dobry, estetyczny czy nawet innowacyjny wygląd to nie wszystko, że ważna jest funkcjonalność, szybkość i prostota działania. Ładne przyciąga klienta, jednak to wygodne sprzedaje, a więc przynosi naszemu klientowi zyski.

Kim więc jest UX Designer, co robi i jak nim zostać?

Z pomocą przychodzi tutaj znaczenie samego skrótu UX (User Experience), to nic innego jak doświadczenia użytkownika. Co więc robi taka osoba? Mówiąc najogólniej – projektuje te doświadczenia właśnie. Brzmi to nieco górnolotnie, jednak jest to najprostsza i najbardziej trafna definicja, która poprowadzi nas przez całą resztę UXowej zagadki.

W celu uzyskania odpowiedzi i rozwiania moich wątpliwości postanowiłam udać się do osób i firm zatrudniających UXów, napisałam więc do kilku agencji, które poszukują pracowników na takie stanowiska. Odpowiedz przyszła z Netguru (dzięki!), z ust Mateusza Czajka, który podrzucił mi zwięzłą listę zadań, którymi zajmuje się osoba pracująca się na takim stanowisku.

UX Designer tłumaczy wymagania biznesowe na atrakcyjne dla użytkowników produkty – Mateusz Czajka, Netguru

Czyli mówiąc prościej, planuje działanie i funkcje aplikacji. Zadaniem UX Designera nie jest więc zebranie od klienta listy zadań, jakie wykonywać ma aplikacja, ułożenie ich na szkicu i przekazanie dalej. Jego zdaniem jest rozwiązanie zadanego przez klienta problemu (wymagania biznesowego), a w razie istnienia już jakichś początkowych założeń – ich weryfikacja i wybór najlepszej możliwej drogi. Bez znaczenia czym zajmuje się aplikacja, program czy nawet strona internetowa, zawsze powinna realizować jakieś cele i czemuś służyć, albo po prostu zarabiać na siebie. UX Designer identyfikuje te cele i następnie przekłada je na funkcje i elementy interfejsu.

UX Designer diagnozuje i rozwiązuje problemy użytkowników przy pomocy intuicyjnych doświadczeń (lub konkretniej makiet) – Mateusz Czajka, Netguru

Kiedy gotowa jest już lista funkcji, kolejnym zadaniem, które czeka na UX Designera jest zaprojektowanie budowy aplikacji. Plany takie, zwane makietami są wykonywanie z wykorzystaniem aplikacji specjalnie do tego dedykowanych, takich jak UX Pin czy Axure oraz takich, które mogą znać także projektanci interfejsów, jak Sketch, Adobe XD czy nawet Photoshop i Illustrator. Makiety często tworzone są także za pomocą internetowych aplikacji do tego dedykowanych. Makiety w szczegółowy sposób opisują zawartość i układ planowanej aplikacji czy strony i można porównać je do HTMLa, któremu nadany został już układ, nie ma jednak warstwy graficznej.

baranq, Adobe Stock

Makiety bardzo często zamieniane są później w prototypy, wykonywane w Invision, Adobe XD czy Sketchu. Dzięki nim projektant może pokazać klientowi nie tylko planowany układ i zawartość interfejsu, ale także jego zachowanie i elementy interaktywne. Na tym etapie zaplanować można elementy klikane (ich położenie i wielkość) i sprawdzić czy wszystkie funckje są dostępne i wygodne w korzystaniu.

UX Designer dba o architekturę informacji, przepływy danych i połączenia logiczne między elementami systemu – Mateusz Czajka, Netguru

Kolejne zadanie również wiąże się poniekąd z prototypami, bo to dzięki nim można o wiele łatwiej zweryfikować architekturę informacji i przepływy danych. Dzięki nim UX Designer sprawdza czy wszystkie kluczowe funkcje są dostępne dla użytkowników oraz czy korzystanie z nich jest proste i przede wszystkim – logiczne. Robi się to zazwyczaj poprzez testy i badania wykonywane najpierw samodzielnie (z ukierunkowaniem na stworzone wcześniej, konkretne persony), a później przez grupy testujące, niezwiązane z projektem. Dzięki temu twórcy aplikacji mogą wyłapać istotne problemy z interfejsami już na poziomie makiet, co oszczędza czas i pieniądze wydane później na poprawki grafiki i kodu.

UX Designer pracuje w oparciu o dane, korzysta z narzędzi analitycznych, przeprowadza badania ilościowe i jakościowe – Mateusz Czajka, Netguru

Praca UX Designera, to nie tylko wymyślanie i układanie elementów, to także badania rynku i samych, gotowych już aplikacji. UX powinien być w stanie przeprowadzić badania, przeanalizować istniejące już produkty konkurencji czy klienta i wyciągnąć z nich takie wnioski, aby tworzona aplikacja działała poprawnie i nie sprawiała użytkownikom problemów. Intuicja jest tutaj bardzo ważna, jednak w przeciwieństwie do wyglądu interfejsu, nie jest to zadanie subiektywne, a całkowicie obiektywne, opierające się na jasno zdefiniowanych celach.

baranq, Adobe Stock

Do analizy problemów i poszukiwania rozwiązań często służą dane statystyczne (nawet takie pochodzące z Google Analitics) czy heatmapy wskazujące na miejsca, które są wyjątkowo istotne, albo sprawiają zbyt wiele problemów.

UX Designer szybko i często weryfikuje projekty w oparciu o testy użyteczności – Mateusz Czajka, Netguru

W ostatnim kroku cyklu pracy UX Designera weryfikuje on gotowe projekty i rozwiązania w oparciu o testy. Podobnie jak z makietami, zazwyczaj robią to grupy osób niezwiązanych z projektem, w niektórych, skrajnych przypadkach problemy może wyłapywać już sam UX Designer. W tym punkcie leży klucz samego projektowania z respektowaniem założeń UX, ponieważ w przeciwieństwie do większości stron tworzonych dla klientów przez klasycznych webdesignerów czy agencje, projekty te nigdy nie są skończone w momencie wypuszczenia produktu na rynek. To właściwie tylko początek, moment ostatecznego testu i zalążek kolejnego cyklu projektowego, którego celem będzie wyłapanie błędów i w ostatecznym rozrachunku dostarczenie końcowemu użytkownikowi pozytywnych doznań podczas korzystania z niego.

To kto projektuje grafikę interfejsów?

Dlaczego jest więc tak, że sporo osób, które przedstawiają się jako UX Designerzy tak naprawdę zajmują się ich projektowaniem? Bardzo często zależy to od sposobu działania całej firmy, jej wielkości i podejścia do procesu. W niektórych przypadkach rozdzielenie tych wszystkich kompetencji jest najlepszą decyzją, w innych może okazać się nieopłacalne (ze względu na ilość zatrudnianych osób). W związku z tym dość częste jest zatrudnianie projektantów na stanowiska UX/UI Designer, a więc projektanta doświadczeń i interfejsów. Taka osoba zajmuje się klientem kompleksowo i prowadzi go przez cały proces makietowania i prototypowiania wstępnej aplikacji, aż po jej końcową wizualną formę. Często zdarza się też, że taki UX/UI Designer wykluczony jest z początkowej fazy komunikacji z klientem i weryfikacji funkcjonalności aplikacji, a zajmuje się jej projektem i dopracowuje wygodę korzystania.